NATO'nun 5. Maddesi Ne? Türkiye’yi Nasıl Etkiler?

İran tarafından gönderilen balistik füzenin Türkiye sınırlarında hava savunma sistemleri tarafından düşürüldüğü açıklandı. Türkiye’de resmi olarak yapılan açıklama ile durum teyit edilirken NATO’nun devreye girip girmeyeceği merak edilmeye başlandı. NATO üyesi olması nedeniyle Türkiye’ye yönelik yapılan bu saldırının NATO tarafından değerlendirilip değerlendirilmeyeceği gündeme taşındı. Peki, NATO’nun 5. maddesi ne? NATO’nun 5. maddesi devreye girecek mi? İşte merak edilenler…

NATO 5. Maddesi Neyi Kapsıyor?

Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı (NATO) olarak bilinen NATO, dünyanın önde gelen askeri ittifaklarından birisi. Farklı bölgelerden çok sayıda üyesi bulunan NATO’da en son üye 7 Mart 2024’te İsveç olarak duyurulmuştu. İsveç ile 32 üyeye sahip olan NATO, bu ülkelerin herhangi birisine saldırı, savaş hali gibi durum söz konusu olursa ortak savunma ve destek sağlıyor. Bu nedenle Türkiye’ye düşen füze nedeniyle NATO’da bir karar alınıp alınmayacak merak ediliyor.

NATO 5. maddesi üye ülkelerden birisine yapılan bir saldırının tüm NATO ülkelerine yapılmış sayılarak savunma sistemine geçilmesini öngörüyor. Resmi olarak 5. madde şöyle; 'Taraflar, Kuzey Amerika'da veya Avrupa'da içlerinden bir veya daha çoğuna yöneltilecek silahlı bir saldırının hepsine yöneltilmiş bir saldırı olarak değerlendirileceği ve eğer böyle bir saldırı olursa BM Yasası'nın 51. Maddesinde tanınan bireysel ya da toplu öz savunma hakkını kullanarak, Kuzey Atlantik bölgesinde güvenliği sağlamak ve korumak için bireysel olarak ve diğerleri ile birlikte, silahlı kuvvet kullanımı da dahil olmak üzere gerekli görülen eylemlerde bulunarak saldırıya uğrayan Taraf ya da Taraflara yardımcı olacakları konusunda anlaşmışlardır. Böylesi herhangi bir saldırı ve bunun sonucu olarak alınan bütün önlemler derhal Güvenlik Konseyi'ne bildirilecektir. Güvenlik Konseyi, uluslararası barış ve güvenliği sağlamak ve korumak için gerekli önlemleri aldığı zaman, bu önlemlere son verilecektir.'

Şu ana kadar yapılan değerlendirmelerde NATO 5. maddesinin yürürlüğe girmesi noktasında bir durumun söz konusu olmadığı ifade edildi.