Temmuz ayının en önemli gelişmesi şüphesiz 15-17 temmuzda St.Petersburg'da gerçekleştirilen G-8 zirvesiydi. Rusya G-8 zirvesiyle hem iç hem de dış ilişkilerinde dev bir adım atmış oldu. Rusya cumhurbaşkanı Vlademir Putin'in reytingi bir ay içerisinde yüzde 77'den 79'a yükseldi. Putin'in doğduğu kent olan st.petersburg'da yapılan G-8 zirvesi Rus medyasında ''ulusun global bir güç olarak geri dönüşüne işaret eden muazzam bir başarı'' olarak yorumlandı. Rus lider, diğer yedi ülke liderlerine üçlü ittifak tehdidi korkusunu yenileyerek Rusya'nın ''yeni pazularını'' gösterdi. Çin devlet başkanı ve Hindistan başbakanı da, Rus lider tarafından davet edilen gelişmiş altı ülke arasındaydı. Zirve çerçevesi içerisinde Manmahon Singh, Hu Jintao ve Vlademir Putin, Rusya, Çin ve Hindistan arasında bir ilk olan üçlü bir görüşme için bir araya geldiler. Bu görüşme G-8 zirvesi'nin uzatma oturumunun sonrasında yapıldı ve birçok analist tarafından batı dünyasına yapılan bir uyarı olarak yorumlandı: ''Bizim başka yakın arkadaşlarımızda var görüyorsunuz... Demokrasi ile ilgili problemlerde ve enerji kaynaklarının politik çıkarlar için kullanılmasına karşı asla aleyhimizde konuşmayacak arkadaşlar."

Rus medyası, Rusya, Hindistan ve Çin liderlerin stratejik işbirliği ve ekonomik gelişmeleri içeren konular hakkında görüştüğünü bildirdi. Liderler ayrıca ikili görüşmelerde de bulundular.

Çin resmi kaynaklarına aktardığına göre, Hu Jintao üçlü zirveye dikkat çekerek, kendi aralarında ikili ilişkiler kurdukları Çin, Rusya ve Hindistan'ın uluslararası ve bölgesel meselelerde etkili olabilmek için çaba sarfettiklerini söyledi. Hu devamında işbirliği içerisinde olan bu üç ülkenin ekonomi, enerji, bilim ve teknoloji gibi birçok alanda büyük bir potansiyele sahip olduğunu ve ''Aramızdaki stratejik işbirliğini güçlendirerek bu avantajları en yüksek faydayı sağlıyacak şekilde kullanmalıyız'' diye belirtti.

Çin basınının bildirdiğine göre Çin Başbakanı, üç ülkenin dışişleri Bakanlarının yaptığı görüşmelerden en yüksek faydayı sağlamayı ve uluslararası ve bölgesel konulardaki işbirliğini ve koordinasyonu güçlendirecek etkili bir ortak çalışmayı içeren üçlü işbirliğini teşvik edici bazı tekliflerde bulundu.

Vlademir Putin'in söylediği gibi, Rusya, Çin ve Hindistan uluslararası ve bölgesel konularda benzer görüş ve çıkarları paylaşıyorlar. Putin, aynı bölgedeki üç gücün ''uluslararası sahnede güçlerini koordine etmeyi başarma'' konusundaki memnuniyetini ifade etti. Hindistan ve Çin meslektaşlarını st.Petersburg'da bulunan Konstantinovski sarayında ağırlayan Putin, Hindistan ve Çin'in dünya kalkınmasındaki ve global ekonomideki katkısını överken, onlardan görüş alışverişinde bulunmalarını istedi.

Putin, üçlü zirvenin biri New York'taki BM genel toplantısı sırasında yapılan, diğeri ise gecen sene Rus şehri Vladivastok kentinde gerçekleştirilen iki ayrı toplantıda biraraya gelen üç ülkenin dışişleri bakanları tarafından başlatılan çalışmaların doğal bir sonucu olduğunu kaydetti. Rus basını, Putin'in üç ülkenin de çok taraflı bir yapıyı desteklediklerini ve çok iyi derecede ikili ilişkilere sahip olduklarını söylediğini bildirdi.

Toplantı öncesinde, Putin ekonominin gündemin ana konusu olacağını, şimdiye kadar, politik etkileşimin çok iyi olmasına karşın, ekonomik işbirliğinin yeterli derecede etkili olmadığını söyledi. Putin ayrıca, uluslararası finans ve enerji problemlerinin Çin ve Hindistan olmadan çözülmesini hayal etmenin zor olacağını, bu yüzden Hindistan ve Çin'i de içine alacak bir G-8 genişlemesini destekleyeceklerini söyledi. Rus lider, Üçlü ilişkileri geliştirmenin, sadece uluslararası ve bölgesel bazı meselelerin çözülmesini kolaylaştırmakla kalmayacağını aynı zamnda da bu üç ülkedeki yerel ekonomik kalkınmanın büyümesine de katkıda bulunacağını iddia etti.

Hindistan basını ise Manmahon Singh'ın, ''bu üç ulusun, hem kendi ülkesine faydalı olacak, hemde dünya barış ve kalkınmasına katkıda bulunacak bir üçlü işbirliğini geliştirmek için girişimde bulunması gerektiğni'' söylediğini aktardı.

Hindistan medyası ile ilgili vurgulanması gereken, Hindistan basınının özenli bir şekilde ''üçlü ittifak tehdidi'' konusundan hiç söz etmemeleri. Üçlü ittifak zirvesi ile ilgili yorum yapan Rus gazetesi Rossiskaya Gazeta, gelecekte G-7 nin, Rusya, Hindistan ve Çin'den oluşan bir G-3 ile yarışmak zorunda kalacağı ihtimalini hesaba katmaktan geri kalmadı.

Çin ''People Daily Online'' ise daha da ileri giderek, ilk olarak Rus eski başbakanı Evgeny Primakov'un, Hindistan, Çin ve Rusya arasındaki üçlü ilişkileri 1998 deki Yeni Delhi ziyareti sırasında ortaya attığını ve o tarihten bu yana üç ülkenin bilim adamlarının düzenli olarak görüşmekte olduklarını aktardı. Pekin'deki analistler, politika, ticaret ve enerji alanlarında işbirliğini geliştirmek için yapılan bu toplantıların üç tarafın da ortak talebi olduğunu söylediler. Çin Sosyal Bilimler Akademisi'nde araştırmacı olan Liu Jian, üçlü görüşmelerin basit bir ortaklık kulübü olmadığını aksine ''ülkelerindeki ortak bir kalkınma için sarfedilen çabaların arttırılmasındaki kararlılığa sahip olduklarını ifade eden taraflardan oluştuğunu'' söyledi. Ayrıca üç ülkenin her birinin benzer uluslararası statülere sahip olduklarını ve çok taraflı bir yaklaşıma dayanan uluslararası ilişkilerin en iyi garantisinin çok taraflı bir dünya olduğunu düşündüklerini söyledi. İkinci olarak, Liu üç ulusun ekonomilerinin birbirini tamamlayıcı nitelikte olduğunu belirtti.

Böylelikle Çinliler, Khruschev tarafından ortaya atılan ve Primakov tarafından yeniden gündeme getirilen planın tekrar hayat bulmasında rol aldıklarını anlamış oldular. Çin basını Moskova'daki Singh - Jintao görüşmesinden iki hafta önce, Tibet Nathu La dağ geçidi ile Hindistan ile arasındaki sınır ticaretinin yeniden başlatılması ile ilgili olarak da konuştu. Bu tarihi ticaret yolu 44 yıl önce kapatılmıştı. Birçok analist için böylesi bir ticaretin başlatılması Pekin ve Yeni Delhi arasındaki tam bir uzlaşının işareti.
Şimdi üçlü zirveye ve Hindistan'ın perspektivine geri dönecek olursak, söylendiği üzere Hindistan basını oldukça sessizdi ve daha çok ''pratik türdeki'' diğer konulara dikkat çekmekteydi.

Putin ve Singh arasındaki görüşmeye katılan Hindistan'ın Rusya Büyükelçisi Kanwal Sibal, aktarılan bilgiye göre, görüşmelerin ana konusunun çoğunlukla enerji olduğunu söyledi. Ayrıca Sibal, Singh için görüşme boyunca üzerinde baskı yapılan konunun Rusya'dan günlük bir milyon varil petrolün karşılanmasının garanti edilmesi ve Rusya'daki enerji altyapı sistemlerindeki olası Hindistan yatırımlar olduğunu belirtti. Tüm bu olup bitenler oldukça masummuş gibi görünmesine karşın, burada hatırlatılması gereken, Rusya'nın enerji güvenliği konusunu G-8 gündeminin ana konusu yaptığı. Zirvede kabul edilen ''Global Enerji Güvenliği'' ile ilgili bir madde ilk defa Rus şirketlerin Avrupa ve Amerika'daki enerji dağıtım varlıklarına erişim hakkına sahip olduğunu onaylamıştır. Bu onaylama yalnızca enerji ihracat'ının Doğuya- Hindistan ve Çin'e çevirmek için yapılan Rus tehdinin bir sonucuydu. Singh ve Hu Jintao G-8 zirvesi boyunca enerji için savaşmak yerine enerji ihtiyacı konusunda işbirliği yapılması hakkında görüştüler.

Kanwal Sibal'ın aktardığına göre; Singh ve Putin sivil ve nükleer ve de ortak uzay projesini içeren askeri işbirliği konularını da görüştüler; Hindistan bir dizi Rus uydusunu uzaya fırlatmayı planlıyor. Askeri meselerle ilgili görüşmelerde ise; Putin - Singh görüşmesinden iki gün sonra Yeni Delhi'de imzalanan bir anlaşmaya göre, Rusya Hindistan için üç hayalet savaş gemisi inşa edecek. Anlaşmanın imzalanması neredeyse Kabine Güvenlik Komitesinin 3 tane daha Rus hayalet gemisi ve 28 denizaltı füze gemisi satın aldıklarını onaylamasından iki hafta sonra gerçekleşti.

Üç Rus Krivak sınıfı frikateyni 1.2 Milyar dolara maloldu. Savunma bakanı Pranab Muheriee, Manmahon Singh tarafından yönetilen kabine Güvenlik komitesi toplantısından sonra bir muhabirle yaptığı konuşmasında, birinci savaş gemisinin anlaşma imzalanma tarihinden beş yıl sonra ve diğer iki tanesininde ilk savaş gemisinin teslimatından sonra oniki ay içerisinde teslim edileceğini, üç Rus firkateynin satın alınmasının, 1990 sonlarındaki benzer tipteki üç savaş gemisinin alımının ardından bir ek sipariş olduğunu söyledi. Hindistan donanması Talwar olarak yeniden adlandırdıkları Krivak-sınıfı savaş gemilerini çoktandır kullanmakta.

Diğer Hint-Rus askeri ortak projeye temmuz ayında başlatıldı ve Hindistan basının bildirdiğine göre firmanın CEO ve yönetim müdürü Sivathanu Pillai, BrahMos süpersonik füzelerin geliştirilmesindeki çalışmaları sürdürmek için BrahMos ortak girişim projesine para aktarılmasına karar verildiğini söyledi. Karnataka'da bir şehir olan Srirangapatnam'da bir muhabirle olan görüşmesinde Pillai, Hindistan ve Rusyanın 100 milyon dolar değerindeki hisseleri eşit olarak paylaştığını; Sadece bu iki ülkenin şu an 3,500 kmph'yı aşan BrahMos'u geliştirecek teknolojiye sahip olduklarını söyledi. ''Diğer ülkeler bizim teknolojimize yetişmeden önce, üzerlerindeki üstünlüğümüzü korumak için füzelerin modern versiyonlarının geliştirilmesi ve yeni sermayenin aktarılması konusunda çalışıyoruz ve gelecekteki versiyonların daha hızlı olmasını amaçlıyoruz'' dedi.

Pillai ayrıca hava kuvvetleri için, Rus yapımı Sukhoi MKI'ların 2009 da, BrahMos'un kara ordusu modelinin ise gelecek yıl tamamlanacağını ve BrahMos'un kara ordusu için olan versiyonun test aşamasının son safhasında olduğunu söyledi. PTI tarafından aktarılan bilgiye göre Hindistan ve Rusya gelecek 10 yıl sonrasında hemen hemen yüzde ellisini üçüncü dünya ülkelerinde satılacağı umulan1,000 BrahMos süpersonik gemi füzesi yapmayı planlıyor. Hindistan savunma kaynakları PTI'ya grubun şu an için yılda 100 füze üretim kapasitesine sahip olduğunu söyledi.

Temmuz ayı olaylarını özetleyecek olursak, Batı için gerçek bir tehdit oluşturacak Üçlü İttifak'ın şekillenmesindeki basmakalıp öngörüyü yinelemeden geçmek zor. Putin'in doğduğu kent olan st.Petersburg'daki ''güç gösterisi'' Hindistan politikasının Çin ve Rusya ortaklığı yönünde olduğunun bir diğer gerçek kanıtı ve görünüşe bakılırsa Yeni Delhi için şimdilik bu ortaklık dışında başka çıkar yol yok.

Kaynak: www.axisglobe.com

Tercüme: Nezihat Bakar/haber10