Yandex.Metrica
Anasayfam YapFavorilere EkleHaber Bandı EkleReklamİletişim

İstanbul'da 'sarı toz' alarmı Davutoğlu il başkanları toplantısında konuşuyor Arınç: İmralı heyeti değişebilir Zeynel ÇakırEdi bese!
Adalet mülkün temelidir sözü kime ait?
Adalet mülkün temelidir sözü kime ait?
10 Şubat 2013 Pazar 16:34
Güncellenme Tarihi 10 Şubat 2013 Pazar 17:57
'Adalet mülkün temelidir' sözü Atatürk'e mi Hz. Ömer'e mi ait? Zaman yazarı Mustafa Armağan yazdı...

ATV'de yayınlanan Karadayı dizisinde 'Atatürk ismi karartıldı' iddiaları sonrası başka bir tartışma baş göstermişti. 'Adalet mülkün temelidir' ifadesi Atatürk'e mi ait yoksa Hz. Ömer'e mi? Zaman Gazetesi'nin tarihçi yazarı Mustafa Armağan'a göre bu sözler Atatürk'e değil Hz. Ömer'e ait.

İşte Armağan'ın "'Adalet mülkün temelidir' sözü Hz. Ömer'e aittir" başlıklı o yazısı

Bir dizide mahkeme salonlarının duvarlarında yazan "Adalet mülkün temelidir" sözünün altında Atatürk'ün imzası görünmeyince kıyametler kopmuş. Kınayanlar mı istersiniz, twitter'da cikleyenler mi, "Eyvah! Ulu Önder'in bir sözü daha silindi" feryadını basanlar mı! Bir gazetemiz de üşenmeyip bunu manşetine taşımış.

BU KADAR CAHİLLİK 2013 TÜRKİYE'SİNDE OLUR

Ne diyelim: Bu kadar cahillik ancak 2013 Türkiye'sinde olur.

Cahillik, çünkü bu sözün Atatürk'le hiçbir alakası yok. Kaldı ki Atatürk'ün de sahiplendiği yok. Nitekim kendisinden yaklaşık 1.300 (bin üç yüz) yıl önce söylenmiştir ve birazdan ispatlayacağımız gibi kesin olarak Hz. Ömer'e aittir. Üstelik de yanlış bir çeviri...

ARAPÇA MÜLK DEVLET ÜLKE İKTİDAR DEMEK

Sözün Arapça aslı "El-'adlü esâsü'l-mülk"tür Türkçede 'mülk' kelimesi "Mahkeme kadıya mülk değil" deyiminde olduğu gibi genellikle taşınmaz (gayrimenkul) anlamında kullanılır. Oysa Arapçada devlet, düzen, ülke, egemenlik, iktidar, saltanat anlamlarına da gelir.

Dolayısıyla "Adalet mülkün temelidir" sözüyle kastedilen şey şudur: "Devletin veya düzenin esası adalettir."

'Esas' kelimesi için seçilmiş olan 'temel' de yanlış bir karşılıktır. Bir devletin adalet temelinde kurulmuş olması önemli ama adalet sadece devlet binasının temel kısmında bulunmaz ki! Sözün sahibi olan Hz. Ömer'in anlayışına göre adalet bir devletin temelinde olduğu gibi çatısında da, yani her zerresinde vücut bulmalıdır. Temelinde adalet olup da çatısında zulüm yaşanırsa o binada adaletin varlığından söz edilebilir mi?

Şimdi bakalım "Adalet mülkün temelidir" sözü Hz. Ömer tarafından nasıl ve hangi bağlamda söylenmiş?

İbni Kesir'in naklettiği Hazreti Ömer'in konuşması.

HZ. ÖMER'İN ADALETİ

Sadece İslam tarihinde değil, dünya tarihinde de Hz. Ömer çapında âdaletiyle temayüz etmiş bir devlet başkanı bulmak kolay değildir. O, insanlık tarihinin adalet tahtının tacidarlarından biridir. Hayatından pek çok örnek verilebilir ama şu çarpıcı sözü yeterlidir adalet anlayışının hangi noktalara ulaştığını göstermek için:

"Devlet malını yetim malı konumuna koydum. İhtiyacı olmayan yetim malına tenezzül etmesin. Muhtaç olansa meşru surette, ihtiyaç ve emeğine uygun olarak yararlansın."

Hicretin 20. yılında devletin geliri artmış, Hz. Ömer de Mekke'nin ileri gelenlerini maaşa bağlamıştı. Ölçüsü, Peygamber Efendimiz'e (sas) yakınlıktı. Kim O'na yakınsa daha yüksek maaşa bağlanacaktı. Oğlu itiraz etti. "Peygamber'in kölesi Zeyd'in oğlu Üsame 4 bin, bense senin oğlunum, 3 bin dirhem alıyorum. Adalet mi bu?" Hz. Ömer mutlak ölçüsünün Efendimiz olduğunu beyan eden şu şoke edici cevabı verdi:

"Ona daha fazla verdim, Çünkü Allah Resulü onu senden, onun babasını da senin babandan daha çok seviyordu."

Gördüğünüz gibi insanın duygu ve düşünce sınırlarını zorlayan bu erişilmez adalet anlayışını bütün hayatına yaymış olan Hz. Ömer'in ağzına yakışırdı "Adalet mülkün temelidir" sözü.

"EL-ADLÜ ESASÜ'L-MÜLK"

637 yılındayız. Hz. Ömer'in İran hükümdarı Yezdicerd'in üzerine gönderdiği Sa'd b. Ebi Vakkas komutasındaki kuvvetler Medayin'e, sonra da Nehrevan'a girmişler, Sasanilerin paha biçilmez hazinelerini ganimet olarak Hz. Ömer'e göndermişlerdi. "Kisra'nın baharı" denilen muhteşem bir halı, mücevherli kılıçlar, kemerler, süslü elbiseler üst üste yığılmıştı. Bir de Kisra'nın altın bilezikleri vardı dizi dizi.

Halife Ömer, Süraka b. Malik'in kollarına taktırdı bilezikleri. Kisra'nın elbiselerini giydirdi. Sonra "çıkart" dedi ona. Şöyle dedi: "Allah'ım, benden daha fazla sevdiğin Resulüne ve Ebubekir'e vermediğin süslü eşyaları bana verdin. Bunları vermenden sana sığınırım." Zengin olmanın bir düşüklük gibi görüldüğü bu aydınlık tablonun ardından Hz. Ömer'e bu defa Kisra'nın kılıcını getirdiler. Şöyle dediği duyuldu:

"Şüphesiz Kisra kendisine verilen dünyalıkla ahiretinden oldu. Dünya ile meşgul oldu. Kendisi veya damadı için mal topladı ama şahsı için ahirette yararlı olacak bir şey yapmadı."

İşte "Adalet mülkün temelidir" sözünü bu bağlamda söylemişti Halife Ömer. Bunu İbn Kesir "El-Bidâye ve'n-Nihâye" adlı eserinde (cilt 7, s. 68) şu şekilde dile getirir:

"Adalet mülkün temelidir (esasıdır) ve baki kalmasının ve devam etmesinin sırrıdır... Beyhâkî ve İmam Şafi şunu dediler: Ömer b. Hattab, Kisra'nın bileziklerini Süraka b. Malik'e verdikten sonra şöyle dedi: "Kisra b. Hürmüz'ün bileziklerini kollarından çıkarıp Beni Müdlic kabilesinden Arab olan Süraka b. Malik'in kollarına takan Allah'a hamd olsun."

DEVLETİN DEVAMLILIĞININ SIRRI ADALETTE

Daha sonra Hz. Ömer, Müslümanlara bir hutbe verdi. Onlara Kisra'nın mülkünün (devletinin) zulüm ve eziyetlerle yok olduğunu, halbuki mülkün (devletin) temelinin ve ayakta kalıp devam etmesinin sırrının adalet olduğunu beyan edip açıkladı. Daha sonra bütün ganimetleri paylaştırdı. Ve bu ahlakla Müslümanlar İran şehirlerini (ülkesini) fethettiler. Kisra'nın mallarına mirasçı oldular. Güneş İslam illerinde batmaz oldu."

Bundan 640 yıl önce, Atatürk'ün ölümünden de 565 yıl önce vefat eden bir tarihçinin kitabında aynen böyle yazıyor. Yani "Adalet mülkün esasıdır" sözü, Hz. Ömer'indir ve bir devletin zulümle ayakta kalamayacağı, 'ilelebet payidar olması'nın sırrının adalet esası üzerine kurulması olduğu fikrinin patenti ona aittir.

ATATÜRK'ÜN SÖYLEMEDİĞİ SÖZLERİ ONA SÖYLETME GAYRETKEŞLİĞİ

Başkalarınca söylenmiş sözleri Atatürk'e mal etme gayretkeşliğinin başka örneklerini de biliyoruz.

Mesela Romalı şair Juvenalis'in neredeyse 2 bin yıllık "Orandium est ut sit mons sana in corpore sano" (Sağlam bir bedende sağlıklı bir kafa vermesi için Tanrı'ya dua etmelisin) sözü Atatürk'e mal edilerek "Sağlam kafa sağlıklı vücutta bulunur" şekline sokulmuştur.

Keza "Köylü milletin efendisidir" sözü de Kanuni'ye aittir ve aslı "Reaya milletin efendisidir" şeklindedir. Reaya, sadece köylü demek değildir. Üreten ve vergi veren anlamındadır ve Kanuni bir devletin devletten geçinenler sayesinde değil, üretici kitle sayesinde ayakta durduğunu anlatmak istemiştir.

Sözün özü: Mahkemeleri bırakın, diğer yerlerdeki sözler de asıl sahiplerine iade edilmelidir diyoruz. Zaten adalet bir şeyi ait olduğu yere koymak demek değil midir? O zaman tarihte de adalet istiyoruz. Hem de Hz. Ömer adaleti...

Bu haber 3,020 kez okundu.

Kıyamet günü nefret edilen 8 grubu açıkladı24 Ekim 2014 08:36
İnsanlar için iyi düşünmeyenler dünyaya aşırı bağlanır. Hem iffetlerini yitirir ve hem de başkalarının iffetini ayağa düşürmeye çabalar.
CHP’li Tarhan yeni parti kuruyor!22 Ekim 2014 10:48
Talat Atilla, CHP Milletvekili Emine Ülker Tarhan'ın yeni bir parti kuracağını ve bu partiye CHP'den 20 milletvekilini transfer edeceğini açıkladı.
Berkin Elvan'ın ailesine Yasin Börü çağrısı22 Ekim 2014 07:40
Akşam gazetesi yazarı Turgay Güler, Yasin Börü'nün annesine "oğlunuz gerçekten IŞİD'çi miydi" şeklinde bir soru soran Cüneyt Özdemir'i eleştirirken, Berkin Elvan’ın ailesine çağrıda bulundu.
Bedelli askerlik eşitsizlik mi?18 Ekim 2014 06:45
Sabah gazetesi yazarı Engin Ardıç, Ahmet Davutoğlu’nun ‘Bedelli yok’ açıklamasının ardından bedelli askerlikle ilgili dikkat çeken bir yazı kaleme aldı.
İHD kimin sesi?17 Ekim 2014 16:57
Türkiye Gazetesi yazarı Yıldıray Oğur, bugünkü yazısında İnsan Hakları Derneği'nin Kobani olayları için yayınladığı raporu kaleme aldı.
Dikkat! Eğer bu numara ararsa açmayın17 Ekim 2014 12:31
Milliyet gazetesi yazarı Ali Eyüboğlu başına gelen ilginç bir olayı bugün köşesinden aktardı ve herkesi uyardı.
Batı'nın Türkiye aşkı17 Ekim 2014 10:01
Yavuz Donat, Batı’nın Türkiye sevgisinin yapmacık olduğunu ima ederek, Türkiye’yi tetikçi olarak görmek istediklerini belirtti.
Taraf yazarından tartışmalı Cem Garipoğlu yazısı16 Ekim 2014 13:04
Taraf yazarı Perihan Mağden, yazısında Cem Garipoğlu için "haksızlık yapmışız" dedi, empatide zirveye çıktı.
Hürriyet yazarı Türkiye’ye öfkesini kustu!16 Ekim 2014 11:02
Hürriyet yazarı Mehmet Yakup Yılmaz, küresel insani yardım 2014 dünya raporunda ABD ve İngiltere'den sonra üçüncü sırada, GSMH'ya göre de ilk sırada yer alan kendi ülkesini görmedi.
Her şey bitti Ey Şakirt15 Ekim 2014 08:22
Yeni Şafak gazetesi yazarı Ali Nur Kutlu, HSYK seçimlerinde hezimete uğrayan Gülen grubu için ‘her şey bitti’ dedi.
Üniversitelerdeki paralel çeteleşmeye dikkat!13 Ekim 2014 08:20
Yazısında üniversitenin yararlarını anlatan Yeni Şafak gazetesi yazarı Yusuf Kaplan, üniversitelerdeki paralel çeteleşmeye dikkat edilmesi konusunda uyardı.
Karanlık güçlerin son kurşunu IŞİD!10 Ekim 2014 08:34
Star gazetesi yazarı Cemil Ertem, Gezi ve 17-25 Aralık operasyonları boşa çıkan karanlık güçlerin elinde tek atımlık IŞİD kurşunu kaldığını söyledi.
Erdoğan ile İlves'ten ortak açıklama
Yaz saati 500 milyon tasarruf demek
Yılandan kurtulmak için denemediği kalmadı
Ukrayna seçim tarihinde bir ilk
Davutoğlu açıkladı! AK Parti'de bir ilk olacak
Camel sigarayı yasakladı
Kartal'dan sürpriz 11
Suudi kadınlar direksiyona geçiyor
İstanbul'da 'sarı toz' alarmı
HDP'li vekil: Kızımın psikolojisi bozuldu
Sivasspor çıkışa geçmek istiyor
Sarhoş sürücüler karayolunu birbirine kattı
AB ile alabalıkta antidamping "pazarlığı"
Diyarbakır'da 1,5 ton esrar ele geçirildi
Kanada Konsolosluğu'nda alarm!
IŞİD'in günlük geliri dudak uçuklattı!
Roberto Carlos'a çılgın teklif !
Ebola piyasaları da vurdu!
Posta'dan ilk kez hükümete övgü
Alternatif tıp "hekimlere" emanet
Belçika basını rövanştan umutlu
İtalya ile AB arasında mektup gerginliği
Müslüman kıyımı durmuyor!
Cep telefononu satışlarına da taksit isteniyor
UEFA'dan flaş karar! Arnavutluk'a büyük şok
İsrail'den 40 yaş altındakilere engel
Kuyt transferi için İngiltere'den açıklama!
Davutoğlu il başkanları toplantısında konuşuyor
Yıldız: Yaz saati uygulaması enerji için önemli
TUS ve DUS yerleştirme sonuçları açıklandı
Veli Kavlak, UEFA'yı da şaşırttı
Alternatif tıp, yasal teminat altına alınacak
Bakanlıktan muayenehane düzenlemesi
Depremde kaybolan eşini 15 yıldır arıyor
Necati Ateş'ten sürpriz karar!
Kılıçdaroğlu: Ne olacak bu memleketin hali
Çin'de konut fiyatları geriledi
Konut satışları Eylül'de yüzde 13.2 yükseldi
Nike ve Apple ortak oluyor
Diyanet'ten 81 ile 40 milyon fidan
Sokakta baltalı saldırgan dehşeti
Victor Valdes geri dönüyor! Yeni takımı...
İkinci el satışları durma noktasında
Arınç: İmralı heyeti değişebilir
Bahçeli'den Kılıçdaroğlu'na ağır sözler
TUS ve DUS yerleştirme sonuçları açıklandı
Ankara'dan tek taraflı güvenli bölge hamlesi!
Altının gidişatı ne olacak?
11 yaşında baypas oldu
Gulam Azam için cenaze namazı
Kazazedenin mucize kurtuluşu
Nike ve Apple ortak oluyor
Altın Boynuz Türk Film Festivali başladı
230 koyun daha intihar etti
Anne oğlunun tabutunu taşıdı
'Şeytan peşimi bırakmıyor'
İdil Biret'ten UNESCO'da piyano resitali
Süper Lig'de 7. haftanın programı
Bankalarda istihdam bir yılda 3 bin 276 kişi arttı
Beşiktaşlılar borsada da dört köşe
Cristiano Ronaldo rekoru kırdı mı?
Akademik zam kabul edilidi
Aşırı el terlemesinin tedavisi mümkün
Mantar zehirlenmelerine dikkat!
Fenerbahçe'ye ceza
ABD'de 4. Ebola vakası
Yeni Steve Jobs, Christian Bale oldu
Dürüst taksiciye ödül
Giresun'da MERS virüsü şüphesi
Hırsızlıkla kendine konak yaptırmış...
Dokunulmazlığının kaldırılması istendi
Konut rekora doymuyor
‘Beşiktaş galibiyeti hak etti‘
ABD'de polise baltalı saldırı
Fenerbahçe ile Gençlerbirliği 83. randevuda
IŞİD sınır kapısını ele geçirmeye çalışıyor
Yine rezidans inşaatı yine ölüm!
Özkahya yönetti, Villarreal 4'ledi!
Sivasspor çıkışa geçmek istiyor
İstanbul Üniversitesi'nde kavga
Yunanistan’da Türk filmleri rüzgarı
Hatay'da esrar operasyonu
Su ararken gaz buldular!
İsmail Kartal'dan sürpriz kadro!
Cengiz Han'ın işgali atmosferi temizledi
Irak’ın yeni vagonları Türkiye’den
Bankacılar da grev yapabilecek
'Sokaklara hakim olacağız'
Hafta sonu planı yapanlar yağış geliyor!
Saatler yarın gece geri alınacak!
Pandev'de sözleşme skandalı
Kartal tarihe geçti
Grip olmamak için bunu tüketin!
Tunus'un "Sıra dışı sokakları"
Aziz Yıldırım'a 'Selçuk' baskısı
Myanmar'da Müslümanlar ötekileştiriliyor
Hacdan dönenler Kur'an öğrenmeye koşuyor
Şampiyonlar Ligi'nin en kötüsü; G.Saray!
Taffarel şok etti!
Hükümlü ve tutuklular yatakları ateşe verdi